Online Kunstgeschiedenis op dinsdag

HOVO Nijmegen is gestopt per 1 januari 2021: Frans Henk Hoekstra gaat online op dinsdag door.
Frans Henk Hoekstra ontwikkelde van 1994 - 2020 leergangen kunstgeschiedenis en architectuur voor HOVO Nijmegen. HOVO Nijmegen maakte deel uit van de Radboud Universiteit. Het College van Bestuur van de Radboud Universiteit heeft besloten per 1 januari 2021 te stoppen met HOVO Nijmegen. In overleg met HOVO Nijmegen gaat Frans Henk Hoekstra deze leergangen in eigen beheer op dinsdag online vervolgen. Iedere cursus is als een zelfstandige eenheid te volgen. Dit betekent dat u op ieder moment deel kunt nemen aan deze online leergangen. Iedereen is van harte welkom, ook deelnemers onder de 50 jaar.

Voorjaar 2022 dinsdagochtend

Leergang Kunstgeschiedenis Klassieke Oudheid - 1800

Van Giotto tot Michelangelo

Beeldende kunst en architectuur van de late Middeleeuwen en Renaissance in Italië 1300-1550

Het ontstaan van de paneelschilderkunst 'als een roerend goed' vormt het beginpunt van deze cursus. Langzamerhand verandert de positie van de kunstenaar. Hij is een persoon die wij bij naam kennen. Hier ontvouwt de kunstgeschiedenis zich als een lange stroom van namen die rond 1300 begint bij Cimabue, Giotto en Duccio.

In schitterende fresco's wordt een veranderend wereldbeeld zichtbaar. Het zelfbewustzijn van steden als Siena en Florence leidt tot een enorme bloei op het gebied van de architectuur, bijvoorbeeld in de projecten van Brunelleschi. Theoretische manifesten van Alberti en Vasari verheffen het ambacht van schilder of architect tot 'vrije kunst'. Stadspolitiek en privébelangen vermengen zich moeiteloos met Bijbelse episodes in de beelden en schilderingen in de talloze familiekapellen.

In het tweede gedeelte van deze cursus staat de Renaissance rond 1500 in Italië centraal. Werken van Leonardo da Vinci en Titiaan zullen in de context van de tijd worden geplaatst. Hoe herkennen we bijvoorbeeld het gedachtegoed van het humanisme en het neoplatonisme in beroemde werken van Michelangelo en Rafaël  en hoe weten we dat? Wat maakt beroemde beelden als de David en de Piëta zo bijzonder en wat zien wij nu eigenlijk? Waarom zijn filosofen als Plato en Aristoteles en humanistische geleerden afgebeeld in fresco's in het Vaticaan? In welke mate zijn getalsverhoudingen herkenbaar in de schilderingen en de architectuur? Met welk doel wilden architecten volgens bepaalde maatverhoudingen hun gebouwen ontwerpen?

De kunstgeschiedenis in deze deels vernieuwde leergang bestudeert het verband tussen deze bijzondere veranderingen in stijl en onderwerpen én maatschappelijke ontwikkelingen op het gebied van politiek en religie. In deze reeks colleges zal de beeldende kunst en architectuur van Italië aan bod komen. Hoe deze ontwikkelingen doordrongen ‘boven de Alpen’ komt o.a. aan bod in deel 5.

Onderwerpen die o.a. aan bod komen zijn:

  • De Italiaanse Gotiek in de schilderkunst: Giotto, Duccio, Cimabue
  • De bloei van paneelschilderkunst (waarom hier en in de 12e en 13e eeuw?)
  • Beeldhouwkunst van Pisano tot Donatello, van Ghiberti tot Michelangelo
  • Brunelleschi in Florence: vijf ontwerpen
  • Schilderkunst Florence 15e eeuw: Masaccio, Botticelli, Fra Angelico
  • Hoog Renaissance: Leonardo da Vinci, Michelangelo, Rafaël, Titiaan, Bellini
  • Neoplatonisme en Humanisme
  • Architectuur in Italië: Pisa, Siena, Florence, Rome
  • Getalsverhoudingen en maatsystemen in de architectuur van de Renaissance

Data en tijden:
10 hoorcolleges van dinsdag 1 februari 2022 - dinsdag 5 april 2022, 10.30 uur - 12.15 uur.

Kosten:
€ 190,- (inclusief 21% btw)

Annuleringskosten en voorwaarden

Inschrijven

Overzicht leergang Kunstgeschiedenis tot 1800

 

Reactie van deelnemer: Ik was er (...) bij, online (vanuit ‘ver weg’ van Amsterdam).
Geweldige ervaring, college volgen op afstand; en heel blij word ik van uw manier van kennis overdragen, ongelooflijk knap en boeiend!

Voorjaar 2022 dinsdagmiddag

Leergang Kunstgeschiedenis 1800 - Nu

Berlage tot Bauhaus, van Brancusi tot Gabo

Beeldhouwkunst, vormgeving en architectuur 1900 - 1940

De pluriformiteit in de beeldende kunst en architectuur van de eerste helft van de twintigste eeuw maakt één ding duidelijk: kunstgeschiedenis is geen ´logische´ aanschakeling van stijlen en –ismen. In de eerste colleges van deze cursus gaan we bestuderen welke invloed de abstracte schilderkunst (zie deel 3) heeft gehad op de architectuur en de beeldhouwkunst in de periode 1900 –1940.

In de Stijl-beweging zijn schilderkunst, architectuur en beeldhouwkunst nauw verweven, maar de opvattingen van kunstenaars over geometrische abstractie lopen uiteen. Aan het Bauhaus geven architecten, beeldhouwers, schilders en vormgevers -als een eigentijds gilde- gezamenlijk vorm aan een nieuwe leefomgeving.

In de bouwkunst leiden verschillende ideeën over het ornament, het wel óf juist niet laten zien van de constructie, tot uiteenlopende stromingen binnen de bouwkunst. In de colleges zal nader aandacht worden besteed aan hoe deze internationale ontwikkelingen van betekenis zijn voor de Nederlandse architectuur. Zo worden inhoudelijke en stilistische verschillen tussen de Amsterdamse School (Plan Zuid van Berlage) en het Nieuwe Bouwen duidelijk.

Naast de geometrische abstractie ontstond in de eerste helft van de twintigste eeuw de niet-geometrische abstractie. In de beeldhouwkunst van Constantin Brancusi en Alberto Giacometti worden klassieke thema´s zeer individueel uitgewerkt. Organisch abstracte vormen kenmerken het werk van Hans Arp, Alexander Calder en Henry Moore.  Welke ideeën hadden deze kunstenaars over de beeldhouwkunst ? Hoe kunnen we de opvattingen van Arp over de verhouding tussen kunst en natuur herkennen in zijn organische werken ? In het werk van Lipchitz, Laurens, Modigliani krijgt beeldhouwen een nieuwe definitie.
In de colleges zal worden ingegaan op de relatie tussen de ontwikkelingen in de schilderkunst, beeldhouwkunst en architectuur.

 

Onderwerpen die o.a. aan bod komen zijn:

  • Beeldhouwkunst: de menselijke vorm: Zadkine, Moore, Giacometti
  • Beeldhouwkunst: massa en ruimte: Matisse, Gaudier-Brzeska, Gabo
  • Beeldhouwkunst: organische versus geometrische abstractie: Arp, Moore, Hepworth
  • Link schilderkunst en beeldhouwkunst 1900 – 1930
  • Design: De Stijl: één visie of?
  • Design: Bauhaus: model voor een nieuwe kunstacademie
  • Ruimte, vorm en beweging: Oskar Schlemmer en het Triadisches Ballet
  • Architectuur: Amsterdamse School: Van Groningen tot Maastricht
  • Architectuur: Nieuwe Bouwen: Rotterdam
  • Architectuur: The International Style: Verenigde Staten en Europa
  • Architectuur: De rol van Berlage: Berlage als voorloper van de Amsterdamse school of pionier van het Nieuwe Bouwen?
  • Architectuur: Gropius, Mies van der Rohe, Le Corbusier

 

Data en tijden:
10 hoorcolleges van dinsdag 1 februari 2022 - dinsdag 5 april 2022, 13.15 uur - 15.00 uur.

Kosten:
€ 190,- (inclusief 21% btw)

Annuleringskosten en voorwaarden

Inschrijven

Overzicht leergang Kunstgeschiedenis 1800 - Nu